LAKTOZ İNTOLERANSI

LAKTOZ İNTOLERANSI

 

NEDİR?

Laktoz, sütün içeriğinde bulunan temel karbonhidrattır. Laktoz intoleransı ise, süt ve süt ürünlerinin tüketilmesinden sonra içeriğindeki laktozun bağırsaklarda sindirilememesi durumudur. Bu durumun sebebi, bağırsak mukozasındaki laktoz sindiriminde görevli laktaz enziminin aktivitesinin kaybolmasıdır. Laktaz enziminin aktivitesindeki azalma yaklaşık ikinci yaştan itibaren başlayarak ilerler ve yetişkinlikte neredeyse tamamen kaybolabilir. Dünya üzerindeki yetişkinlerin yaklaşık %70 kadarında laktoz intoleransı olduğu düşünülmektedir.

 

 

BULGULARI NELERDİR?

Laktoz intoleransının varlığı, laktoz içeren gıdaların alımından yaklaşık 30 dakika ile 2 saat sonra bazı bulgular ile hissedilebilir. Bu bulgular arasında genellikle karın ağrısı, bağırsakta gaz birikimi ve şişkinlik yer alır. İshal sıklıkla görülebilirken, bazı kişilerde kabızlığa da rastlanabilir. Bazı durumlarda ise laktoz intoleransı bulguları sadece bağırsak ile sınırlı kalmaz ve kişide baş ağrısı, baş dönmesi, hafıza bozukluğu, letarji, kas ve eklem ağrıları, alerji, kardiyak aritmi ve boğaz ağrısı gibi sistemik belirtiler de gelişebilir. Bulguların ortaya çıkışını; alınan laktozun miktarı, beraberinde tüketilen diğer yiyecekler, mide boşalma hızı ve bağırsaktan geçiş süresi, bağırsak mikrobiyatasının durumu, bağırsağın asiditesi ve bireysel faktörler de etkiler.

 

NASIL SAPTANIR?

Laktoz intoleransının tanısında çeşitli yöntemler kullanılmaktadır. Bunlar arasında laktoz tolerans testi, hidrojen solunum testi ve intestinal biyopsi gibi yöntemler yer almaktadır. Fakat bu testler, hastada mevcut bazı değişken faktörlerden etkilenebilmekte ya da kişiye rahatsızlık verebilen girişimsel müdahale yapılmasını gerektirmektedir. Dolayısıyla laktoz intoleransının tanısında, basit bir kan örneği ile çalışılabilen moleküler genetik analizler hem hızlı ve kolay hem de güvenilir bir test imkanı sunmaktadır.

 

 

Dünya genelinde yapılan araştırmalarda genetik olarak laktoz intoleransı, laktaz enzimini kodlayan LCT geninin -13910 ve -22018 pozisyonlarındaki varyantlar ile ilişkili bulunmuştur. Laktoz intoleransının -13910 CC ve -22018 GG genotiplerine bağlı olduğu düşünülürken, -13910 TC ve TT genotipleri ile -22018 AA genotipi ise laktaz kalıcılığı (laktaz enziminin yetişkinlikte devam eden aktivitesi) ile ilişkilendirilmiştir. Ender durumlarda, -22018 AG genotipinde olan bireylerde de laktoz intoleransı oluşabilir. Moleküler genetik analizler ile yüksek hassasiyet ve duyarlılıkla bu varyantları tespit etmek mümkündür.

 

Diğer Popüler Bültenler için Tıklayınız.